Alerjik Rinit (Saman Nezlesi)


Alerjik Rinit(Saman Nezlesi) Nedir?


Halk arasında bahar nezlesi ya da saman nezlesi olarak da bilinen alerjik nezlenin özellikle sabah saatlerinde artan burun tıkanıklığı, burun akıntısı, burunda kaşıntı, hapşırma, gözlerde kızarma ve sulanma ve gibi belirtilerle ortaya çıkmaktadır.


Belirtilerin ilkbahar, yaz ve sonbahar başında ortaya çıkar, bunlara genellikle ağaç poleni, çimen veya yabani ot polenlerine veya havadaki küf sporlarına karşı alerjik duyarlılığın yol açmaktadır.


Alerjik rinit, burun içini kaplayan mukozanın alerjik nedenli iltihaplanmasına denir ve özellikle alerjik yatkınlığı olan kişilerde daha sık görülür. Çoğunlukla ömür boyu sürer ancak, ileri yaşlarda şiddeti azalabilir. En sık görülme nedeni rüzgarın havada uçurduğu polenlerdir ancak herhangi bir alerjen tarafından tetiklenebilir. Kendiliğinden geçme olasılığı çok düşüktür. Ama soruna neden olan alerjenlerden uzak durmak önemli faydalar sağlamaktadır. Hastalığın yaygınlığı oldukça yüksektir ve bilimsel çalışmalara göre, toplumun yaklaşık beşte birinin alerjik rinitli olduğu belirtilmektedir. Alerjik rinit olan kişilerde sosyal ve psikolojik sorunlar daha sık görülmektedir.



Alerjik Rinit(Saman Nezlesi) Belirtileri Nelerdir?


Alerjenle karşılaştıktan sonra dakikalar içerisinde hapşırma, burun kaşıntısı, burun akması ve burun tıkanıklığı görülür. Alerjik riniti olan hastalarda genelde alerjik göz nezlesi de eşlik ettiği için gözlerde yanma, batma, kaşınma, sulanma gibi bulgular da ortaya çıkabilir.


Astımın da birlikte görüldüğü hastalarda, nefes darlığı, hırıltılı solunum gibi şikayetler eşlik edebilir.


  • Burun akıntısı ve burun tıkanması
  • Gözlerde sulanma ve kaşıntı
  • Aksırma, öksürme ve boğaz ağrısı
  • Boğazda, burunda veya üst damakta kaşıntı
  • Sinüslerde baskı ve yüzde ağrı
  • Gözaltlarının şişmesi ve mavimsi bir renk alması
  • Koku ve tat duyularında azalma
  • Çocuk hastalarda sık sık ellerini buruna sürtme ve kaşıma hareketi
  • Yorgunluk, algılama güçlüğü, uyku bozukluğu


Bazen bu belirtilere hırıltılı solunum eşlik edebilir, öksürük ve baş ağrısı olur.


Alerjik rinitin görülme yaşı ve diğer alerjik sorunlar;


Alerjik rinit genellikle alerji yatkınlığı olan, atopik olarak adlandırılan kişilerde görülür.


Bu kişilerde diğer alerjik hastalıkların (egzema, ürtiker, astım) görülme sıklığı da artar.



Alerjik Rinit(Saman Nezlesi) Nasıl Teşhis Edilir?


Hekimler alerjik rinit tanısı için öncelikle hastada görülen belirtileri inceler. Belirtilerin hangi mevsimde, ne ile karşılaşıldığında, nasıl ortaya çıktığı teşhis için önemlidir. Testlerin sonuçları negatif olsa bile, hastada görülen belirtilerle de teşhis konulabilir.

Muayenede hastanın burun mukozası ve diğer noktalar incelenir. Alerjik rinit tanısı için antikor IgE testi gibi pek çok tanı testi bulunur. Deriye uygulanan alerji testleri en sık kullanılan yöntemler arasındadır. 

Hastaların muayenesinde burun akıntısı direk olarak görülebilir. Burun içinde soluk renk, saydam salgı artışı, ödem –şiş ve et büyümesi görülebilir. Ağız içinden bakıldığında geniz akıntısı ve farenjit görülebilir.



Alerjik Rinit(Saman Nezlesi) Tedavisi Nasıl Olur?


Alerjiye neden olan uyaranlardan korunmak, ilaç tedavisi ve aşı uygulaması esas tedavi yöntemleridir.


Alerjik hastalıklarda en önemli nokta, alerjen ile karşılaşmaktan kaçınmaktır. Polenlerden korunmak için bahar aylarında pencereleri kapalı tutmak ve hava filtresi ile hava temizleyici cihazları kullanmak düşünülebilir. Sabah erken saatlerde, kuru ve sıcak havalarda dışarıya çıkmamak polenlerden kaçınmak için çözüm olabilir. Evcil hayvanların tüy, salya, dışkı ve idrarları ile temas etmemeye özen göstermek gerekir. Akarları ortamdan uzaklaştırmak için düzenli olarak elektrik süpürgesi ile temizlik yapmak ve yatak takımları ile perdeleri sıcak suyla yıkamak yerinde olacaktır.